blacha przewodnika tatrzańskiego
Tatry dla każdego

Artur Krupiński

przewodnik tatrzański

tel. 608-753-206

Z przewodnikiem w Tatry

Skorzystaj z usług przewodnika tatrzańskiego.
Wycieczki z przewodnikiem są zawsze udane.

Zakopane szlakiem lektur szkolnych

Wycieczka po Zakopanem śladami autorów lektur szkoły podstawowej, gimnazjum i liceum. Wędrówka do miejsc związanych z pobytem literatów pod Tatrami, garść anegdot z ich zakopiańskiego życia, lektura wybranych fragmentów.

„Witajcie góry kochane, ziemio rodzona, skały Tatr! Widzę nareszcie czoła wasze zarośnięte, wasze wierzchołki nagie jak golone łby naszych konfederatów. Witajcie, moje stare mchy brodate. Dmijcie wichry tatrzańskie, o tak, dmijcie, wiatry lube! Poświst wasz usypiał mnię niegdyś w tej kolebce z granitów”.

Adam Mickiewicz
„Konfederaci Barscy”, akt II, scena I

Podczas wycieczki odnajdziemy ich ślady

Chociaż Adam Mickiewicz nigdy nie był w Tatrach, jednak Tatry pojawiają się w jego twórczości i to nie symbolicznie, lecz pod swoją nazwą. Juliusz Słowacki także nigdy nie był w Tatrach, jednak — podobnie jak Mickiewicz — w swojej twórczości kilkakrotnie odwołuje się do Tatr. Maria Konopnicka była w Zakopanem dwa razy. Józef Ignacy Kraszewski w Zakopanem był tylko raz. Jednak w uznaniu zasług pisarza dla popularyzacji Tatr, Towarzystwo Tatrzańskie nadało jego imię Pośredniej Bramie w Dolinie Kościeliskiej. Stanisław Wyspiański bywał w Zakopanem częściej. Wyspiański odbył wiele wycieczek górskich, był np. na Świnicy.

Bolesław Prus był pod Tatrami kilkakrotnie. Mimo agorafobii udało mu się dotrzeć nad Morskie Oko i na Halę Gąsienicową. Pisarz wiele razy w felietonach poruszał sprawy tatrzańskie i zakopiańskie. Henryk Sienkiewicz był stałym bywalcem Zakopanego. Władysław Reymont mieszkał w Zakopanem w latach 1902-04 w hotelu Karpowicza przy Krupówkach. Stefan Żeromski to jedna z najważniejszych zakopiańskich postaci. Żeromski przez pewien czas mieszkał w Czerwonym Dworze przy ul. Kasprusie. W latach 30. bywała tam autorka Zofia Nałkowska. Leopold Staff bywał w Zakopanem na Harendzie, wędrował po Tatrach i Podtatrzu, często w towarzystwie swojego przyjaciela Jana Kasprowicza. Dla Staffa góry były raczej tylko pretekstem do rozważań nad ludzką kondycją. Harendę odwiedzała też Maria Dąbrowska. Do Zakopanego przyjeżdżał też co roku Bolesław Leśmian, by tam leczyć gruźlicę.

Kornel Makuszyński był od 1931 r. honorowym obywatelem Zakopanego, od 1944 r. zamieszkał tam na stałe. Stanisław Ignacy Witkiewicz (Witkacy), Demon Zakopanego — jego duch jest stale obecny na Antałówce, gdzie mieszkał. Maria Pawlikowska-Jasnorzewska kilka lat mieszkała w Zakopanem w Domu pod Jedlami na Kozińcu. Zofia Kossak-Szczucka, siostra stryjeczna Marii Pawlikowskiej-Jasnorzewskiej, także bywała na Kozińcu. Krzysztof Kamil Baczyński, poeta, żołnierz Armii Krajowej, jeden z przedstawicieli pokolenia Kolumbów. W latach 1937-38 Baczyński gościł w jednym z domów przy ul. Sienkiewicza.

Konstanty Ildefons Gałczyński też bywał w Zakopanem. Julian Tuwim mieszkał w zakopiańskim pensjonacie Halama. Poeta spędził tam ostatnie dni życia. Także Wisława Szymborska, laureatka literackiej Nagrody Nobla, co roku jesienią przyjeżdżała do Halamy lub do willi Astoria. W Zakopanem bywał też Czesław Miłosz. Jan Lechoń, współtwórca grupy poetyckiej Skamander, był autorem jednego ze słynnych zakopiańskich skandali roku 1921. W latach międzywojennych w Zakopanem widywano także Kazimierza Wierzyńskiego, dyskutującego zawzięcie przy Krupówkach. Także Witold Gombrowicz był w międzywojniu stałym bywalcem Zakopanego. Chociaż w Tatry właściwie nie chodził, akcja powieści „Kosmos” rozgrywa się w Dolinie Kościeliskiej. Aleksader Kamiński leczył się w sanatorium w Zakopanem w 1932 r. z powodu choroby płuc, której nabawił się podczas służby wojskowej.

Tadeusz Różewicz, poeta i dramaturg, podczas swoich pobytów w Zakopanem mieszkał w domu Antoniego Kenara, dyrektora Państwowego Liceum Technik Plastycznych. Sławomir Mrożek także bywał w Zakopanem. Zachowała się korespondencja między Mrożkiem i Stanisławem Lemem. W jednym z listów Mrożek opisuje przygody podczas zabawy sylwestrowej w restauracji Roma u wylotu Doliny Strążyskiej. Stanisław Lem często przyjeżdżał do Zakopanego na narty. Wiele jego powieści i opowiadań napisanych zostało w Zakopanem. Mieszkał w Domu Literatów Astoria, przy Drodze do Białego. Stanisław Barańczak — poeta, krytyk, tłumacz, jeden z najważniejszych twórców Nowej Fali, w książce „Pegaz zdębiał” przedstawia w palindromaderze (trzeba czytać wspak) taki pogląd na naszą górską stolicę: Zakopane — pyszne[t]?